Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara İlişkin Tebliğ'de önemli değişiklikler yapıldı!

21.4.2022
19.04.2022 tarihli 31814 sayılı Resmi Gazete’de 2008-32/34 sayılı Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karar İlişkin Tebliğ’de değişiklik yapılmasına dair 2022-32/66 sayılı Tebliğ’e (“Tebliğ”) ilişkin Hazine ve Maliye Bakanlığı duyurusu yayınlanmıştır.
Yazarlar
Tebliğ ile ne değişmişti?

Tebliğ ile yapılan değişiklikle birlikte Türkiye’de yerleşik kişilerin kendi aralarında akdedecekleri taşıt satış sözleşmeleri dışındaki menkul satış sözleşmelerinden kaynaklanan sözleşme bedeli ve diğer ödeme yükümlülüklerinin Türk parası cinsinden yapılması zorunlu tutulmuştu.

Değişiklik öncesinde menkul satış sözleşmelerindeki bedellerin döviz cinsinden kararlaştırılması, ödenmesi ve kabul edilmesi mümkün iken Tebliğ ile tarafların döviz cinsinden kararlaştırmış oldukları sözleşme bedellerinin ödeme ve kabulünü Türk lirası cinsinden yapmaları gerektiği düzenlenmişti. Kamu kurum ve kuruluşlarının veya Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı şirketlerinin taraf olduğu işlemler ise istisna tutulmuştu. Tebliğ’in yürürlük tarihi de 19.04.2022 olarak belirlenmişti.

 Hazine ve Maliye Bakanlığı duyurusunda hangi açıklamalar yer alıyor?

Tebliğ ile yapılan değişiklikler sonrasında uygulamada bazı tereddütlerin yaşanması sonrasında Hazine ve Maliye Bakanlığı internet sitesinde bugün Tebliğ’e ilişkin bir duyuru yayımlanmıştır. Duyuruda;
• Tebliğ’in, Türk parasının kıymetini koruma amacıyla oluşturulan kambiyo mevzuatının temel amacına uygun olacak şekilde, serbest piyasa koşulları çerçevesinde Türk Lirasının kullanımını önceliklendirmeye ve dolarizasyonla mücadeleye yönelik çalışmalara devam etmek amacıyla çıkarıldığı belirtilmiştir.
• 19.04.2022 tarihinden önce akdedilen sözleşmelerin ifası kapsamında 19.04.2022 tarihinden önce dolaşıma girmiş döviz cinsinden kıymetli evraklar (çek, bono) ile bu tarihten önce düzenlenmiş faturaların ifası kapsamındaki ödeme yükümlülüklerinin Türk lirası cinsinden yapılması şartı aranmayacaktır. 19.04.2022 tarihi ve sonrasında döviz cinsinden düzenlenmiş olan çek vb. ödeme araçlarının Türkiye’de yerleşik kişilerin kendi aralarında akdettikleri/akdedecekleri menkul satış sözleşmeleri konusu ödeme yükümlülüklerinin yerine getirilmesinde kullanılması ise mümkün olmayacaktır.
• Borsa İstanbul A.Ş. Kıymetli Madenler ve Kıymetli Taşlar Piyasası’nda döviz cinsinden gerçekleştirilen kıymetli maden ve kıymetli taş alım satım işlemleri ile bu işlemlerin takası kapsamındaki ödeme yükümlülüklerinin Türk parası cinsinden yerine getirilmesi ve kabul edilmesi şartı aranmayacaktır.
• Tebliğ’de geçen “menkul” ibaresi gayrimenkul tanımına girmeyen her türlü mal ve eşyayı kapsayacaktır.
• Türkiye’de yerleşik kişiler ile dışarıda yerleşik kişiler arasında akdedilmiş/akdedilecek menkul satış sözleşmelerine ilişkin ödeme yükümlülüklerinin Türk parası cinsinden yerine getirilmesi ve kabul edilmesi zorunluluğu bulunmayacaktır.
• Yapılan değişiklik taşıt satış sözleşmelerinin mevcut durumunu değiştirmemektedir. Tebliğ öncesinde olduğu gibi Türkiye’de yerleşik kişilerin kendi aralarında akdedecekleri taşıt satış sözleşmelerinde sözleşme bedeli ve bu sözleşmelerden kaynaklanan diğer ödeme yükümlülüklerinin döviz cinsinden veya dövize endeksli olarak kararlaştırılması mümkün olmayacaktır.
• 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanun kapsamında gerçekleştirilen işlemler ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu çerçevesinde sermaye piyasası araçlarının (yabancı sermaye piyasası araçları ve depo sertifikaları ile yabancı yatırım fonu payları da dahil olmak üzere) döviz cinsinden oluşturulması, ihracı, alım satımı ve yapılan işlemlere ilişkin olarak yapılan sözleşmeler yasağa tabi olmayacaktır.
• Menkul satış sözleşmeleri dışındaki sözleşmelere ilişkin daha önceden getirilen düzenleme (örneğin, gayrimenkul satış ve kira sözleşmeleri, hizmet sözleşme bedellerinin Türk lirası cinsinden belirlenme zorunluluğu) ve mevcut istisnalar (örneğin taraflardan birinin yabancı sermayeli olması) geçerliliğini sürdürecektir.